İSKENDERUN TEKNİK ÜNİVERSİTESİ’NDEN EKONOMİ BİLİMİNE YENİ BİR PERSPEKTİF: “MEVLANA EKONOMİ MODELİ”
İskenderun Teknik Üniversitesi, bilimsel üretkenliğine ekonomi alanında geliştirdiği özgün bir akademik çalışmayla önemli bir katkı daha ekledi.
İskenderun Teknik Üniversitesi, bilimsel üretkenliğine ekonomi alanında geliştirdiği özgün bir akademik çalışmayla önemli bir katkı daha ekledi. Üniversite akademisyenleri tarafından hazırlanan “Mevlânâ Ekonomi Modeli: Ontolojik, Epistemolojik ve Normatif Bir Kavramsal Çerçeve Önerisi” başlıklı araştırma, ekonomi biliminin temel kabullerini insan, ahlâk ve medeniyet değerleri ekseninde yeniden ele alarak alternatif bir ekonomik yaklaşım ortaya koydu.
İSTE Öğretim Elemanı Durmuş BAYSAL’ın koordinasyonunda yürütülen çalışmaya; İSTE Rektörü Prof. Dr. Mehmet DURUEL, İSTE Rektör Yardımcısı Prof. Dr. Nazif ÇALIŞ, İSTE Öğretim Üyesi Prof. Dr. Birol ERKAN, İSTE Öğretim Üyesi Dr. Abdullah YILDIZ, Çukurova Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Başak Gül AKAR ile araştırmacılar Ahmet Selami VANLI ve Serkan AKIN katkı sundu. Akademik hakem sürecini başarıyla tamamlayarak Güncel Pazarlama Yaklaşımları ve Araştırmaları Dergisi’nde yayımlanan çalışma, yalnızca yeni bir ekonomik model önermekle kalmıyor; ekonomi biliminin ontolojik, epistemolojik ve normatif temellerini yeniden tartışmaya açarak insanı ekonomik sistemin merkezine yerleştiriyor.
Mevlânâ Ekonomi Modeli kapsamında klasik iktisadın temel varsayımları kapsamlı biçimde yeniden yorumlanıyor. Araştırmada, “Homo Economicus” insan tanımı başta olmak üzere fayda, kıtlık, tüketim, para, faiz, piyasa, pazar, fiyat, ücret ve gelir dağılımı gibi temel ekonomik kavramlar, Mevlânâ’nın insan anlayışı ve kadim medeniyet değerleri çerçevesinde yeniden tanımlanıyor. Çalışmada insanın yalnızca kendi çıkarını maksimize etmeye çalışan rasyonel bir aktör olmadığı; vicdanı, ahlâkı, sorumluluk bilinci ve toplumsal ilişkileriyle ekonomik hayatın temel unsuru olduğu vurgulanıyor. Bu yaklaşım doğrultusunda ekonomik sistemlerin sadece üretim ve büyümeyi değil, adaleti, güveni ve toplumsal refahı da öncelemesi gerektiği ifade ediliyor.
Araştırmada ekonomik başarının yalnızca büyüme oranları, millî gelir veya tüketim düzeyiyle değerlendirilemeyeceğine dikkat çekiliyor. Toplumsal huzur, gelir adaleti, güven, dayanışma, fırsat eşitliği ve insan onurunun korunmasının da kalkınmanın temel göstergeleri arasında yer alması gerektiği belirtiliyor. Model ayrıca ekonomi ile ahlâk arasındaki bağı yeniden kurmayı hedefliyor. Ekonomik karar alma süreçlerinin yalnızca piyasa mekanizmalarıyla değil; adalet, vicdan, merhamet, paylaşım ve toplumsal sorumluluk ilkeleriyle desteklenmesi gerektiği ortaya konuluyor. Bu yönüyle modelin gelir eşitsizliği, yoksulluk, finansal krizler ve sosyal adaletsizlik gibi küresel sorunlara yönelik alternatif çözüm yaklaşımlarına katkı sunabileceği değerlendiriliyor.
İSTE Rektörü Prof. Dr. Mehmet DURUEL, üniversitenin yalnızca bilimsel bilgi üreten değil, aynı zamanda toplumsal sorunlara çözüm geliştiren araştırmaları destekleyen bir anlayışla çalışmalarını sürdürdüğünü belirterek, akademisyenlerin ortaya koyduğu bu modelin ekonomi bilimine farklı bir bakış açısı kazandıracağını ifade etti. Rektör DURUEL, İskenderun Teknik Üniversitesi’nin disiplinler arası araştırmaları teşvik eden, özgün fikirleri destekleyen ve evrensel bilim dünyasına katkı sunan çalışmalarla akademik üretkenliğini her geçen gün daha ileri taşıdığını vurguladı.
İnsanı merkeze alan bütüncül yaklaşımıyla dikkat çeken Mevlânâ Ekonomi Modeli’nin; ekonomi politikaları, sosyal devlet uygulamaları, sürdürülebilir kalkınma ve toplumsal refah alanlarında yürütülecek çalışmalara yeni bir perspektif sunması bekleniyor. Akademik literatüre önemli bir katkı sağlayan modelin, yalnızca Türkiye’de değil uluslararası akademik çevrelerde de tartışılabilecek alternatif bir ekonomi paradigması oluşturması hedeflenirken, ilgili akademik makale araştırmacıların ve kamuoyunun erişimine açıldı.
Makaleye erişim:
https://dergipark.org.tr/tr/pub/gupayad/article/1965375
